Dołącz do czytelników
Brak wyników

O!kręgi rozwoju

12 września 2019

NR 40 (Wrzesień 2019)

Błędy w nauczaniu

0 69

W ostatnim czasie dużo się mówi i pisze o błędach uczniowskich. Jak jest ich rola w procesie uczenia młodego człowieka? Prezentujemy listę 10 najpoważniejszych błędów w nauczaniu.

Zachęca się, aby uczniowie nie bali się popełniania błędów i, jeśli już się zdarzą, starali się dociec ich przyczyny… Ppieram takie podejście. Sam też zresztą w swoim zawodowym życiu (i nie tylko) popełniam błędy i robię wiele, by wyciągać z nich pożyteczne wnioski na przyszłość. Istnieje jednak kilka błędów, których nauczyciel z całą energią powinien unikać. Warto mieć świadomość ich powagi i istnienia. Pozwolę sobie zaprezentować Czytelnikom listę dziesięciu najpoważniejszych błędów w nauczaniu. Zacznijmy od końca.

Błąd nr 10

Kiedy zadajesz pytanie w klasie, natychmiast prosisz o odpowiedź ochotników.
Pozostali uczniowie nawet nie podejmą próby poszukania odpowiedzi na zadane pytanie. Takie podejście do pracy z uczniami bardzo ogranicza zaangażowanie poznawcze uczniów podczas lekcji. Większość z nich nie zaangażuje się wcale.

Błąd nr 9

Prosisz swoich uczniów o odpowiedź z zaskoczenia.
Wskazujesz palcem i mówisz: „Może ty!”. Takie zestresowanie ucznia na pewno nie pomaga w jego twórczym myśleniu. Ponadto uczniowie nieśmiali, niepewni siebie, będą bardziej skupiać się na obronie przed zaskoczeniem niż na uczeniu się. Warto dać uczniom czas na przemyślenie odpowiedzi na zadane pytanie. Można też dać sposobność przedyskutowania problemu z innymi uczniami.

Błąd nr 8

Zamieniasz lekcję w pokaz slajdów.
Nie można przecenić roli technologii w procesie kształcenia. Trzeba jednak przyznać, że w matematyce stosowanie takich narzędzi nie jest rozwiązaniem zapewniającym sukces edukacyjny. Żadna aplikacja ani plansza interaktywna nie są w stanie zastąpić nauczyciela i jego relacji z uczniem. Slajdy w PowerPoincie są jak najbardziej potrzebne, ale to nauczyciel i uczeń są najważniejszymi prezenterami.

Błąd nr 7

Uczysz zawsze w ten sam sposób.
Czynnikiem, który pomaga w uczeniu się uczniów, jest różnorodność metod i technik nauczania i uczenia się. Uczenie ciągle w ten sam sposób może być powodem znudzenia i wzmocnieniem braku zainteresowania przedstawianym tematem. Warto zaskoczyć uczniów jakąś nową rzeczą, ciekawostką, dowcipem. Przecież nuda niszczy motywację.

Błąd nr 6

Prosisz uczniów o pracę w zespołach bez przydziału indywidualnej odpowiedzialności.
Kiedy uczniowie pracują razem nad jakimś problemem i nie mają przydzielonych ról w zespole, na pewno część z nich nie angażuje się we wspólną pracę. Liczą, że ktoś ich wyręczy i za nich rozwiąże zadanie. Dlatego warto przypisać uczniom konkretne role. Warto powiązać role w grupie i sprawić, by uczniowie wspólnie pracowali nad konkretnym problemem. Dobrym rozwiązaniem jest zakończenie procesu wspólnej pracy prezentacją na forum klasy lub krótkim testem sprawdzającym postępy we wspólnym uczeniu się.

Błąd nr 5

Pokazujesz uczniom, że to, czego się uczą, do niczego im się w życiu nie przyda.
Łatwiej uczyć się rzeczy praktycznych, a przynajmniej takich, które w przyszłości będzie można w jakiś sposób wykorzystać. Bardzo pomocne w nauczaniu jest powiązanie treści z zastosowaniami i innymi obszarami wiedzy, a także pokazanie użyteczności. Uczenie się tylko dla zdobycia oceny czy też zaliczenia przedmiotu na pewno nie jest pasjonującym zajęciem. Warto zatem powiązać nauczane treści z rzeczywistością.
Okazuje się, że matematyka uczy nas, jak myśleć krytycznie, analizować informacje, podejmować przemyślane decyzje, nie ustawać w wysiłkach, nie poddawać się, planować do przodu, stosować uprzednio zdobytą wiedzę, interpretować informacje, rozwiązywać problemy, tworzyć powiązania i szukać zależności, odkrywać wzorce, przewidywać rozwiązania i rezultaty konkretnych działań, myśleć abstrakcyjnie, właściwie korzystać z narzędzi, być precyzyjnym i dokładnym, wyjaśniać i tłumaczyć, uczyć się na błędach, myśleć ilościowo, uzasadniać, dostrzegać piękno w otaczającym nas świecie, odkrywać zależności między obiektami geometrycznymi, szybko i jednocześnie dokładnie myśleć, tworzyć podstawy do wykonywania dobrego zawodu w przyszłości, kiedyś pomóc swoim własnym dzieciom w uczeniu się matematyki.

Błąd nr 4

Dajesz uczniom długie i czasochłonne sprawdziany.
Robienie z lekcji matematyki zawodów sportowych niczemu nie służy. Uczniowie mogą bardzo szybko rozwiązywać zadania i jednocześnie niewiele z nich rozumieć. Lepiej dać mniej zadań, ale bardziej zróżnicowanych, niż więcej o zbliżonej trudności. Rozwiązanie trudnego zadania, właściwie problemu, wymaga głębszego namysłu i wysiłku poznawczego. Świadomość ucznia, że w ramach sprawdzianu musi jeszcze dodatkowo rozwiązać zadania wymagające zastosowania algorytmu, na pewno nie sprzyja twórczości.

Błąd nr 3

Przestajesz się rozwijać zawodowo.
Największym dobrodziejstwem dla ucznia jest uczący się nauczyciel. Tylko taki jest w stanie zapewnić swoim podopiecznym metody pracy sprzyjające skutecznemu uczeniu się. Ciągłe doskonalenie rozpala pasję, pasja rodzi profesjonalizm. Przy takich nauczycielach uczniowie chcą się uczyć. Warto poznawać nowe informacje, uczyć się nowych twierdzeń i pokazywać uczniom rozmaite metody rozwiązywania trudnych zadań. Warto snuć opowieść z matematyką w tle, wspominając choćby wątki historyczne. Ciekawostką może być na przykład to, że polski matematyk, Stefan Banach, po Euklidesie i Pitagorasie, jest najczęściej cytowanym matematykiem, a jego nazwisko można znaleźć na tablicy upamiętniającej matematyków wszech czasów w chicagowskim Museum of Science.

Błąd nr 2

Nauczasz bez celu.
Mówi się, że nauczanie bez celu jest bezcelowe. I wiele w tym racji. Cel nadaje kierunek procesowi nauczania i uczenia się. Jasno sprecyzowany cel wspomaga też motywację ucznia do uczenia się. W określeniu celu bardzo...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Matematyka"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych, testów i zadań
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy